فروشگاه
لوازمخانه
لوازم آشپزخانه
ایکیا IKEA
چیبو Tchibo
آتلیه هنری ورا Vera
آموزش و ترفندهای خانه‌داری
طرز تهیه نان خانگی در ماهیتابه؛ نان با آرد گندم در تابه بدون فر
فروردین
طرز تهیه نان خانگی در ماهیتابه از آن مهارت‌هایی است که وقتی یاد بگیرید، دیگر هیچ‌وقت سفره بی‌نان نمی‌ماند. فقط آرد گندم، آب، کمی روغن و نمک لازم دارید؛ نه فر، نه خمیرمایه و نه وسیله خاص. همان نان داغ و نازکی که کنار کباب سرو می‌شود، با یک تابه نچسب معمولی روی گاز آماده می‌شود و بوی نان تازه در کل خانه می‌پیچد.
در این مطلب دو روش را قدم‌به‌قدم توضیح داده‌ایم: روش اول نان خانگی با آرد گندم در تابه بدون خمیرمایه که حدود یک ساعت طول می‌کشد، و روش دوم نان خانگی شیرین و پف‌دار با خمیرمایه و سیاه‌دانه. مقدار دقیق مواد، زمان هر مرحله، نکته‌های پخت، روش نگهداری و جواب سوال‌های رایج را هم آورده‌ایم تا نان شما از همان بار اول خوب از آب دربیاید.
نان خانگی
| ویژگی | روش ۱: نان خانگی ساده در تابه | روش ۲: نان خانگی شیرین با خمیرمایه |
|---|---|---|
| خمیرمایه | ندارد | ۱ قاشق غذاخوری |
| زمان کل | حدود ۱ ساعت | حدود ۲ ساعت (با زمان استراحت خمیر) |
| تعداد نان | ۱۰ عدد نازک | ۸ عدد با قطر حدود ۲۰ سانتی‌متر |
| بافت و طعم | نازک، نرم و لایه‌لایه، شبیه نان داغ کبابی | پف‌دارتر، کمی شیرین با عطر سیاه‌دانه |
| مناسب برای | ناهار، شام و کنار کباب | صبحانه با پنیر، کره و مربا |
نان از قدیم پایه سفره ایرانی بوده است؛ از بربری و تافتون و سنگک گرفته تا لواش و نان‌های محلی. با این حال گاهی نانوایی بسته است، نان تمام شده یا دلتان نان تازه و بی‌افزودنی می‌خواهد. یاد گرفتن طرز تهیه نان خانگی تابه‌ای دقیقاً به درد همین لحظه‌ها می‌خورد: با موادی که تقریباً در هر آشپزخانه‌ای پیدا می‌شود، در کمتر از یک ساعت نان داغ آماده است.
مزیت دیگر نان خانگی این است که خودتان مواد آن را انتخاب می‌کنید. می‌توانید آرد سبوس‌دار بیشتری بریزید، نمک را کم کنید یا کنجد و سیاه‌دانه اضافه کنید. جدول زیر دو روشی را که در این مطلب آموزش داده‌ایم کنار هم گذاشته است تا سریع‌تر انتخاب کنید:
 |
طرز تهیه نان خانگی داغ در تابه بدون فر
طرز تهیه نان خانگی داغ در تابه بدون فر، ساده‌ترین روش پخت نان در خانه است. این نان همان نان نازک و داغی است که در کبابی‌ها کنار غذا سرو می‌شود: لایه‌لایه، نرم و کمی برشته. راز لایه‌لایه شدنش در یک مرحله ساده است؛ خمیر را باز می‌کنیم، رویش روغن می‌مالیم، لوله می‌کنیم و دوباره باز می‌کنیم.
در طرز تهیه نان خانگی با آرد گندم در تابه، انتخاب تابه اهمیت زیادی دارد. تابه خوب برای نان باید نچسب و کف‌ضخیم باشد تا مثل ساج، گرما را یکنواخت پخش کند و نان یک‌جا نسوزد. یک ماهیتابه نچسب ۲۴ سانتی‌متری مثل ماهیتابه ایکیا HEMLAGAD برای این کار اندازه مناسبی دارد و نان در آن به روغن اضافه نیاز ندارد. اگر تابه‌تان قدیمی است و کمی می‌چسبد، کف آن را با قلم‌موی شیرینی‌پزی خیلی کم چرب کنید.
نشانه پخت درست را هم به خاطر بسپارید: وقتی روی خمیر حباب‌های ریز و درشت ظاهر شد، وقت برگرداندن نان است.
 |
 |
 |
 |
مواد لازم تهیه نان خانگی در ماهیتابه
مواد زیر برای طرز تهیه نان خانگی به روش اول است و ۱۰ نان نازک به قطر حدود ۲۰ سانتی‌متر می‌دهد. اگر پیمانه ندارید، از لیوان دسته‌دار ۲۴۰ میلی‌لیتری استفاده کنید؛ برای اندازه‌گیری دقیق‌تر هم می‌توانید از ست پیمانه اندازه‌گیری ایکیا STAM کمک بگیرید.
| مواد | مقدار | توضیح |
|---|---|---|
| آرد گندم کامل (سبوس‌دار) | ۲ و ½ پیمانه (حدود ۳۰۰ گرم) | آرد سفید هم جواب می‌دهد |
| آب ولرم | ۱ پیمانه (۲۴۰ میلی‌لیتر) | + ۱ تا ۲ قاشق اگر خمیر خشک بود |
| روغن مایع | ۲ قاشق غذاخوری | برای داخل خمیر |
| روغن مایع | ۱ قاشق مرباخوری | برای چرب کردن سطح خمیر |
| نمک | ½ قاشق چای‌خوری | طعم نان را کامل می‌کند |
 |
 |
 |
مراحل آماده‌سازی نان خانگی در ماهیتابه
طرز تهیه نان خانگی با آرد گندم در تابه حدود یک ساعت طول می‌کشد: ۱۵ دقیقه برای آماده کردن خمیر، ۱۵ دقیقه استراحت و حدود ۳۰ دقیقه برای پخت ۱۰ نان. مراحل را به ترتیب انجام دهید.
مرحله ۱
- مخلوط کردن آرد، نمک و روغن: آرد گندم را داخل یک کاسه بزرگ بریزید، نمک را اضافه کنید و هم بزنید. بعد ۲ قاشق غذاخوری روغن مایع را روی آرد بریزید و با نوک انگشت آن‌قدر مخلوط کنید که آرد حالت کمی دانه‌دانه پیدا کند. آرد گندم کامل را می‌توانید از نانوایی هم بخرید؛ هم تازه‌تر است و هم به‌صرفه‌تر.
مرحله ۲
- اضافه کردن آب: آب ولرم را کم‌کم به آرد اضافه کنید و هم‌زمان با لیسک سیلیکونی یا دست هم بزنید تا خمیر جمع شود و به شکل یک توپ نرم دربیاید. اگر خمیر خشک و پولکی بود، ۱ تا ۲ قاشق غذاخوری آب اضافه کنید؛ اگر خیلی به دست چسبید، کمی آرد بپاشید.
مرحله ۳
- ورز دادن: روی میز کار یا یک تخته آشپزخانه کمی آرد بپاشید و خمیر را حدود ۵ دقیقه ورز دهید تا صاف و لطیف شود. خمیر آماده نه به دست می‌چسبد و نه ترک برمی‌دارد.
 |
 |
مرحله ۴
- استراحت اول: روی خمیر را با یک دستمال آشپزخانه نخی بپوشانید و ۱۰ دقیقه صبر کنید. در این مدت گلوتن آرد آرام می‌گیرد و خمیر بعداً راحت‌تر باز می‌شود و جمع نمی‌شود.
مرحله ۵
- باز کردن و روغن‌مالی: خمیر را با وردنه به ضخامت حدود نیم سانتی‌متر باز کنید. ۱ قاشق مرباخوری روغن را با قلم‌موی شیرینی‌پزی روی تمام سطح خمیر بمالید و بعد خمیر را مثل رولت لوله کنید. همین روغن بین لایه‌هاست که نان را لایه‌لایه و نرم می‌کند
مرحله ۶
- برش و استراحت دوم: رول خمیر را با کاردک خمیر به ۱۰ قسمت مساوی برش بزنید. روی برش‌ها را دوباره با دستمال بپوشانید و ۵ دقیقه به آن‌ها استراحت دهید.
مرحله ۷
- گرم کردن تابه: ماهیتابه نچسب را روی حرارت متوسط بگذارید تا کاملاً داغ شود؛ حدود ۲ تا ۳ دقیقه. اگر تابه‌تان نازک است، از شعله‌پخش‌کن استفاده کنید تا کف تابه بیش از حد داغ نشود و نان نسوزد.
مرحله ۸
- باز کردن چانه‌ها: هر برش را بدون ورز دادن دوباره، روی سطح آردپاشی‌شده بگذارید و با وردنه یا دست تا جایی که می‌شود نازک کنید؛ ضخامت حدود ۲ میلی‌متر و قطر حدود ۲۰ سانتی‌متر. چانه‌ها را یکی‌یکی باز کنید تا خشک نشوند.
مرحله ۹
- پخت نان: خمیر را در تابه داغ بگذارید. بعد از ۳۰ تا ۶۰ ثانیه که حباب‌ها روی سطح ظاهر شد، نان را برگردانید و طرف دوم را هم ۳۰ تا ۶۰ ثانیه بپزید. اگر یک بار دیگر برگردانید و با کفگیر آرام روی نان فشار دهید، نان پف می‌کند و نقطه‌های طلایی یکدست می‌گیرد. در این مرحله درب تابه را نگذارید؛ بخار باعث خمیر ماندن نان می‌شود.
مرحله ۱۰
- نرم نگه داشتن نان‌ها: نان‌ها را به‌محض پخت، روی هم در یک دستمال آشپزخانه تمیز بپیچید. بخار نان‌های داغ، نان‌های قبلی را نرم نگه می‌دارد و تا پخت آخرین نان خشک نمی‌شوند.
مرحله ۱۱
- سرو یا نگهداری: نان را داغ همراه غذا، کباب یا صبحانه سرو کنید. نان‌های اضافه را بعد از سرد شدن در کیسه فریزر بگذارید و هر وقت لازم داشتید، چند ثانیه در تابه داغ گرم کنید.
طرز تهیه نان خانگی شیرین در ماهیتابه
اگر نانی پف‌دارتر و کمی شیرین برای صبحانه می‌خواهید، این طرز تهیه نان خانگی را امتحان کنید. این نان با خمیرمایه درست می‌شود، زردچوبه به آن رنگ طلایی می‌دهد و سیاه‌دانه عطر خاصی به آن می‌بخشد. کنار پنیر، کره و مربا یا حتی همراه غذاهای خورشی عالی است. زمان کل آن به خاطر استراحت خمیر حدود دو ساعت است، اما بیشتر این زمان فقط انتظار است.
مواد لازم نان خانگی شیرین در ماهیتابه
این مقدار برای ۸ نان با قطر حدود ۲۰ سانتی‌متر است:
| مواد | مقدار | توضیح |
|---|---|---|
| آرد گندم الک‌شده | ۳ پیمانه (حدود ۳۶۰ گرم) | |
| پودر خمیرمایه | ۱ قاشق غذاخوری | خمیرمایه خشک فوری |
| شکر | ۳ تا ۵ قاشق غذاخوری | بسته به اینکه چقدر شیرین دوست دارید |
| نمک | ۱ قاشق چای‌خوری | |
| زردچوبه | ½ قاشق چای‌خوری | برای رنگ طلایی |
| آب ولرم | ۱ و ¼ پیمانه (۳۰۰ میلی‌لیتر) | |
| سیاه‌دانه | به مقدار لازم | برای روی نان |
|
 |
 |
 |
 |
|
 |
مراحل آماده سازی نان خانگی شیرین در ماهیتابه
مرحله ۱
- مخلوط کردن مواد خشک: خمیرمایه، شکر، نمک، زردچوبه و آرد الک‌شده را در یک کاسه بزرگ بریزید و خوب مخلوط کنید. یعنی همه مواد به‌جز آب و سیاه‌دانه.
 |
 |
مرحله ۲
- درست کردن خمیر: وسط مواد را گود کنید، آب ولرم را داخل گودی بریزید و کم‌کم هم بزنید تا خمیر شکل بگیرد. اگر خمیر خشک بود کمی آب و اگر چسبنده بود کمی آرد اضافه کنید. خمیر آماده باید لطیف باشد و به دست نچسبد. آن را چند دقیقه ورز دهید.
مرحله ۳
- استراحت و ور آمدن: روی کاسه را با دستمال آشپزخانه بپوشانید و خمیر را یک ساعت در دمای اتاق، دور از کولر و پنجره باز، بگذارید تا حجمش دو برابر شود.
 |
 |
 |
مرحله ۴
- چانه گرفتن و باز کردن: خمیر را با کاردک خمیر به ۸ قسمت مساوی تقسیم کنید، رویشان را بپوشانید و ۲۰ دقیقه دیگر استراحت دهید. سپس هر چانه را روی سطح آردپاشی‌شده با وردنه به قطر حدود ۲۰ سانتی‌متر باز کنید، رویش سیاه‌دانه بپاشید و با چنگال سطحش را چند جا سوراخ کنید تا نان یکدست بپزد و بیش از حد پف نکند.
مرحله ۵
- پخت در تابه: تابه را روی حرارت ملایم تا متوسط داغ کنید و خمیر را کف آن بگذارید. وقتی روی خمیر حباب زد و زیرش طلایی شد، نان را برگردانید تا طرف دیگر هم بپزد. این نان کمی ضخیم‌تر از روش اول است، پس حرارت را زیاد نکنید تا داخلش خام نماند. نان‌های پخته را زیر دستمال نگه دارید.
مرحله ۶
- سرو: نان را گرم برای صبحانه یا همراه شام سرو کنید. بوی نان تازه‌ای که در خانه می‌پیچد، خودش بخشی از لذت این کار است. نوش جان!
نکات طلایی پخت نان در تابه
وقتی نان تابه‌ای خوب از آب درنمی‌آید، معمولاً یکی از این اشتباه‌های ساده در طرز تهیه نان خانگی پیش آمده است:
- تابه باید کاملاً داغ باشد: اگر خمیر را در تابه سرد بگذارید، نان خشک و سفت می‌شود و حباب نمی‌زند.
- حرارت متوسط، نه زیاد: شعله زیاد بیرون نان را می‌سوزاند و داخلش خام می‌ماند.
- خمیر را نازک باز کنید: برای نان روش اول، ضخامت حدود ۲ میلی‌متر بهترین نتیجه را می‌دهد.
- استراحت خمیر را حذف نکنید: خمیری که استراحت نکرده موقع باز کردن جمع می‌شود و نان سفت درمی‌آید.
- درب تابه را نگذارید: برای نان‌های نازک، درب تابه بخار را نگه می‌دارد و نان را خمیری می‌کند.
- آرد اضافه را بتکانید: آرد اضافه روی خمیر در تابه می‌سوزد و طعم تلخ می‌دهد.
نان بربری تابه‌ای
اگر نان ضخیم‌تری شبیه بربری می‌خواهید، خمیر روش دوم را بعد از ور آمدن به ضخامت حدود یک سانتی‌متر و به شکل بیضی باز کنید و با انگشت چند شیار طولی رویش بیندازید. برای رومال، یک قاشق غذاخوری آرد، نصف لیوان آب و یک‌چهارم قاشق چای‌خوری جوش‌شیرین را روی حرارت هم بزنید تا غلیظ شود، رومال را روی خمیر بمالید و کنجد بپاشید. نان را روی حرارت ملایم و با درب تابه بپزید تا داخلش کامل بپزد و در پایان، سمت رویی را برای چند ثانیه برگردانید تا طلایی شود.
پخت نان در قابلمه روی گاز
اگر تابه بزرگ ندارید، یک قابلمه کف‌ضخیم هم جواب می‌دهد. قابلمه را خالی و روی حرارت ملایم داغ کنید، خمیر را کف آن بگذارید و برای نان‌های ضخیم‌تر درب قابلمه را بگذارید تا گرما از بالا هم به نان برسد. نان را یک بار برگردانید تا هر دو طرف طلایی شود. برای نان‌های نازک روش اول، همان تابه بدون درب بهتر است.
نگهداری و فریز نان خانگی
نان خانگی چون مواد نگهدارنده ندارد، زودتر از نان بیرون خشک می‌شود. این چند نکته کمک می‌کند تازه بماند:
- تا ۲ روز در دمای اتاق: نان‌ها را بعد از سرد شدن در کیسه نان یا ظرف دربسته بگذارید.
- تا ۲ ماه در فریزر: بین نان‌ها کاغذ روغنی بگذارید تا به هم نچسبند و هر بار فقط به اندازه نیاز بیرون بیاورید.
- گرم کردن: نان فریزشده را بدون یخ‌زدایی، هر طرف چند ثانیه در تابه داغ و خشک بگذارید تا مثل نان تازه نرم شود.
- نان را در یخچال نگذارید: سرمای یخچال نان را سریع‌تر بیات می‌کند؛ یا دمای اتاق یا فریزر.
وسایل لازم برای پخت نان خانگی در ماهیتابه
برای پخت نان در خانه وسیله خاصی لازم نیست، اما چند ابزار ساده کار را راحت‌تر و نتیجه را بهتر می‌کند. این‌ها را در راه‌راه مارکت موجود داریم:
ابزار آشپزی
ابزار آشپزی
ابزار آشپزی
ابزار آشپزی
ابزار آشپزی
حوله | دستمال آشپزخانه
- ماهیتابه ایکیا HEMLAGAD: ماهیتابه نچسب ۲۴ سانتی‌متری از آلومینیوم که گرما را یکنواخت پخش می‌کند؛ اندازه مناسب برای نان‌های ۲۰ سانتی‌متری.
- کاردک خمیر ایکیا LATTBAKAD: تیغه استیل برای برش و چانه گرفتن خمیر و تمیز کردن آرد چسبیده به میز.
- قلم‌موی شیرینی‌پزی ایکیا BAKGLAD: برای مالیدن روغن روی خمیر و چرب کردن تابه با کمترین روغن.
- لیسک ایکیا BAKGLAD: لیسک سیلیکونی برای هم زدن خمیر و جمع کردن مواد از دیواره کاسه.
- تخته برش ایکیا BERGTUNGA: ست دو عددی؛ تخته بزرگ ۳۴ در ۲۴ سانتی‌متری سطح مناسبی برای ورز دادن و باز کردن خمیر است.
- دستمال آشپزخانه نخی چیبو: دستمال‌های ۷۰ در ۵۰ سانتی‌متری از پنبه ارگانیک برای پوشاندن خمیر و نرم نگه داشتن نان‌ها.
بقیه ابزارهای آشپزی را هم در دسته ابزار آشپزی ایکیا و راهنمای لوازم آشپزخانه ایکیا ببینید.
سوالات متداول درباره طرز تهیه نان خانگی
نان خانگی در تابه را بدون خمیرمایه می‌شود درست کرد؟
بله؛ روش اول همین مطلب بدون خمیرمایه است. با آرد گندم، آب ولرم، روغن و نمک یک خمیر نرم درست کنید، ۱۵ دقیقه استراحت دهید و چانه‌های نازک را در تابه داغ بپزید.
چرا نان خانگی من در تابه سفت می‌شود؟
معمولاً به خاطر خمیر خیلی خشک، استراحت ندادن خمیر یا پختن طولانی روی حرارت کم است. خمیر باید نرم باشد، حداقل ۱۰ دقیقه استراحت کند و هر طرف نان فقط ۱ تا ۲ دقیقه در تابه داغ بماند.
برای نان تابه‌ای چه آردی بهتر است؟
آرد گندم کامل (سبوس‌دار) طعم و ارزش غذایی بیشتری دارد و برای نان تابه‌ای عالی است. آرد سفید نان نرم‌تر و روشن‌تری می‌دهد. می‌توانید نصف‌نصف هم مخلوط کنید.
نان را در تابه با درب بپزیم یا بدون درب؟
نان‌های نازک را بدون درب بپزید تا بخار جمع نشود و نان خمیری نشود. فقط نان‌های ضخیم مثل بربری تابه‌ای را با درب و حرارت ملایم بپزید تا داخلشان کامل بپزد.
هر طرف نان چند دقیقه در تابه بماند؟
برای نان نازک روش اول، هر طرف ۳۰ ثانیه تا ۲ دقیقه کافی است؛ وقتی حباب زد و نقطه‌های طلایی گرفت، آماده است. نان‌های ضخیم‌تر روی حرارت ملایم هر طرف ۳ تا ۴ دقیقه زمان می‌خواهند.
نان خانگی را چطور نرم نگه داریم؟
نان‌ها را بلافاصله بعد از پخت روی هم در دستمال نخی بپیچید و بعد از سرد شدن در کیسه دربسته یا فریزر بگذارید. برای گرم کردن، چند ثانیه در تابه داغ بگذارید.
جمع‌بندی
طرز تهیه نان خانگی در ماهیتابه کار سختی نیست: یک خمیر نرم از آرد گندم، کمی استراحت، چانه‌های نازک و یک تابه نچسب داغ. اگر نان نازک و لایه‌لایه برای ناهار و شام می‌خواهید، روش اول را انتخاب کنید و اگر نانی پف‌دار و کمی شیرین برای صبحانه دوست دارید، روش دوم با خمیرمایه و سیاه‌دانه را امتحان کنید.
این نان کنار یک خوراک گرم پاییزی هم فوق‌العاده است؛ چند پیشنهاد را در رسپی غذا برای هوای سرد پاییزی ببینید. اگر سوالی درباره پخت نان در تابه داشتید، در بخش دیدگاه‌ها بپرسید تا جواب بدهیم.
با ارسال نظر خود می‌توانید به دیگران کمک کنید.